Participerend financieren

Onder het verzamelbegrip “participerend financieren” of “Islamitisch financieren” wordt verstaan een financieringsmethode, die in ieder geval de volgende kenmerken heeft:

  1. De financier berekent geen rente, maar wèl een van te voren vaststaande winst- en kostenopslag.
  2. De financier is zeer betrokken bij de gefinancierde en loopt zelf ook risico, wanneer het de gefinancierde niet lukt om de lening terug te betalen.
  3. De financier wordt medeëigenaar van het gefinancierde object dan wel heeft een ander belang bij het gefinancierde object. Bij het begin van de financiering staat vast tegen welke prijs de financierder zijn eigendomsrecht of ander belang zal prijsgeven.
  4. Financiering van wapens, varkensvlees, porno, gokken en alcohol is verboden.

 

Deze vorm van financiering kan men op verscheidene manieren bereiken;

Huurkoop

De bank wordt eigenaar van het te financieren object en de debiteur betaalt per maand een vast bedrag, waarin de winstopslag voor de bank is begrepen. Deze methode is vergelijkbaar met de op Curaçao gebruikte financiering van auto’s. In plaats van rente, berekent de financier een winstopslag en pas wanneer de gehele schuld is afbetaald, wordt de debiteur eigenaar van de auto.
Deze methode is in theorie ook te gebruiken voor de financiering van onroerend goed, maar omdat voor iedere levering 4% Overdrachtsbelasting verschuldigd wordt, wordt zij niet voor onroerend goed gebruikt.

Hypotheek

Anders dan de meeste mensen denken is een hypotheek geen schuld. Het is een zekerheidsrecht, dat verband houdt met een schuld. Een hypotheek geeft aan een bepaalde financier een recht om zich bij voorrang boven andere schuldeisers te verhalen op het gefinancierde onroerend goed.
Een hypotheek is goed te combineren met participerend financieren.
Stel de debiteur leent NAƒ. 100.000,- met NAƒ. 20.000,- winst- en kostenopslag, terug te betalen in 120 termijnen van NAƒ. 1.000,-.
Na 80 termijnen kan de debiteur niet meer terugbetalen. Het onroerend goed wordt geveild en brengt NAƒ. 90.000,- op. De restantschuld aan de financier is NAƒ. 40.000,-.
De financier ontvangt bij voorrang NAƒ. 40.000,- en de debiteur ontvangt het restant ad. NAƒ. 50.000,-.
In de overeenkomst met de bank kan ook afgesproken worden, dat er bij verkoop krachtens het hypotheekrecht er geen restschuld zal zijn, ook al krijgt de bank niet haar volledige vordering terugbetaald.

Trust

Iemand wil een huis ad NAƒ. 100.000,- kopen en heeft daarvoor niet de volle koopsom. Hij moet NAƒ. 90.000,- lenen bij een bank.
De bank en de koper stellen een trust in ter financiering van het huis en worden daarvan allebei trustee. In hun hoedanigheid van trustee kopen zij het huis van de verkoper op naam van de trust. In de trustakte wordt geregeld wie voor welke delen begunstigde is van de trust en hoe die delen wijzigen naarmate de debiteur aflost. Bij de aankoop zal de bank voor 90% begunstigde zijn en de debiteur voor 10%, maar naarmate de debiteur meer betaalt zal zijn percentage in de begunstiging stijgen en dat van de bank dalen.
In de trustakte wordt ook geregeld dat bij wanbetaling de bank onherroepelijk gemachtigd is om het huis te verkopen en de opbrengst wordt dan gedeeld volgens de vooraf afgespoken begunstiging. Bij deze methode loopt de bank evenzeer risico als de debiteur en blijft de debiteur niet met een restschuld achter.